Categorie├źn
Geen categorie

Biomassa

Wat is biomassa?

biomassa
Houtsnippers: Afbeelding van Gerd Altmann via Pixabay

Biomassa is alle niet levende biologische materie, denk aan dode bomen, snoeihout, zaagsel, houtsnippers, stro, hooi, GFT-afval, botten, visgraten, mest, maar ook aardgas, steenkool en olie. Dierlijk afval laat ik in dit verhaal buiten beschouwing omdat dit nauwelijks meedoet aan de koolstof kringloop.

Hoe ontstaat biomassa?

Zoals hierboven al gezegd, is het plantaardig afval. Elke plant of boom maakt z’n materie voornamelijk door CO2 assimilatie: CO2 uit de lucht wordt samen met water uit de bodem omgezet in ingewikkelde kool-waterstof verbindingen, daarbij komt zuurstof vrij, zoals bijvoorbeeld cellulose (C6H12O5), maar er zijn meer van dit soort stoffen:
12CO2 + 12H2O + energie = 2C6H12O5+13O2

Bij dit proces wordt dus CO2 opgenomen uit de lucht. Voor een beetje boom kun je rekenen op ongeveer 6 kg CO2 per jaar, dus is er na 30 jaar 180 kg CO2 gebonden. Zo heeft de boom geholpen de CO2 in de atmosfeer omlaag te brengen en dat is precies wat zo belangrijk is: alle planten binden de CO2 die wij met z’n allen uitstoten.

En wat gebeurt er dan met die materie?

Als de mens niet ingrijpt komt alle biomassa op de grond of op de zeebodem terecht en wordt daar door diverse organismen verteerd en omgezet tot herbruikbare grondstof. Maar door menselijk ingrijpen wordt de biomassa “opgeruimd” en verwerkt tot GFT afval, hooi wordt gevoerd aan dieren, hout is een belangrijke grondstof voor papier, meubels, lucifers en bouwmaterialen.

Maar als die biomassa nou maar blijvend wordt gebruikt of opgeslagen dan is dat prima: hoe meer bomen, hoe minder CO2. Helaas komt er ooit een einde aan en gaat de biomassa in brand, dit leidt tot een omgekeerde reactie:
2C6H12O5 + 13O2 = 12CO2 + 12H2O + energie.
Dus de CO2 komt weer vrij en die energie hebben wij hard nodig!

Het komt er op neer dat de kooldioxyde tijdelijk of zelfs heel lang wordt gebufferd en niet zoals vaak wordt beweerd uit de atmosfeer verdwijnt. Zelfs bruinkool, steenkool en aardgas zijn miljoenen jaren oude biomassa.

Klimaatprobleem

Zou je de biomassa blijvend kunnen opslaan, bijvoorbeeld door oude mijngangen tot de nok toe vol te persen met biomassa of af te zinken in de diepzee, dan is er heel wat CO2 definitief gebonden en onttrokken aan de atmosfeer, prima, maar zo werkt het niet helaas!

De biomassa exporteren naar woestijn gebieden voor grond verbetering zou kunnen, maar dan zadelen wij anderen met ons probleem op. Nee, biomassa is geen oplossing voor het klimaat probleem!

Vergeet alle smoezen over biomassa, klimaatbossen, klimaat compensatie, klimaat neutraal verbranden in energiecentrales en noem maar op, onzin!

Brandstof

Door het verbranden in centrales komt er kooldioxyde vrij, heel veel kooldioxyde, maar die was in de jaren ervoor al gevangen toen de biomassa nog levend hout of plant was. Netto wordt het klimaat er dus niet beter of slechter van. Afgezien van wat mindere effecten, zoals het versnipperen en het transport van de biomassa en de ombouw van de kolencentrales. Het leuke is wel dat de zonne energie die nodig was om de materie te vormen door de verbranding weer vrij komt met eigenlijk een geringe klimaatinvloed. En zelfs met een heel slecht rendement is biomassa stoken CO2 neutraal.

Maar er schuilt een adder onder het gras: hoe komen we aan de biomassa? Is er in Nederland genoeg biomassa voorradig en hebben we voldoende bomen gekweekt? Helaas nee, om aan de vraag naar CO2 neutrale centrales te voldoen hebben we absoluut niet genoeg biomassa. Dus worden er houtsnippers geimporteerd uit het buitenland, met name uit Canada! Dus de kooldioxyde die de houtleverancier aan het millieu onttrekt komt bij ons weer vrij, zo halen we nooit de klimaatdoelstelling.

Subsidie

En het kan nog veel gekker: de biomassa centrales kunnen niet zelfstandig draaien, ze stoken vooral steenkool en een beetje biomassa erbij, dus absoluut niet kooldioxyde neutraal. En hoe komen we aan die biomassa: importeren natuurlijk en daarbij zijn biomassa centrales ook nog eens heel onrendabel dus er moet miljarden aan subsidie bij.
Subsidie dus op het uitstoten van kooldioxyde, terwijl we juist die kooldioxyde niet willen hebben. Daar gaat ons belastinggeld.

Kan het anders?

Jazeker: ga de biomassa zonder zuurstof verhitten, torrefractie, zoals in cokesovens. Er ontstaat dan koolstof, zoals houtskool en een gas dat de basis kan zijn voor de productie van nafta, tolueen, zwavelwaterstof (H2S), enzovoort. Eventueel zou er watergas (= CO + H2) gemaakt kunnen worden met waterstof als bron voor waterstof auto’s! Een prachtig onderzoeksgebied waarin Nederland voorloper kan zijn. Dan heb je vijf(!) vliegen in 1 klap:

  • de koolstof kan dienen als “schone” brandstof of als basis voor de chemische industrie;
  • het vrijkomend gas kan de basis zijn voor stoffen die nu uit aardolie gewonnen worden;
  • er komt geen kooldioxyde extra vrij;
  • na flink wat onderzoek kan er waterstof geproduceerd worden;
  • het subsidiegeld gaat dan naar onderzoek en daardoor naar werkgelegenheid.

Samengevat

  • Biomassa verbranden is in principe kooldioxyde neutraal;
  • biomassa importeren is het verschuiven van kooldioxyde vermindering in het land van export naar de extra kooldioxyde in Nederland;
  • subsidie op biomassa is subsidie van extra kooldioxyde uitstoot;
  • biomassa verbranden als bijproduct bij kolencentrales is het in stand houden van kolencentrales;
  • de overheid moet onderzoek stimuleren naar zinvol gebruik van biomassa.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *